Steun ons en help Nederland vooruit

donderdag 26 oktober 2017

Wensen en wapenfeiten voor een Ede van iedereen

Voorzitter, een avontuur dat in maart 2010 begon eindigt voor mij maart volgend jaar. Het einde is in zicht, maar we zijn nog niet demissionair. Dus laten we de volle 100% blijven geven tot aan 21 maart, raad en college.

Waar ben ik trots op? Te veel om in 10 minuten te kunnen benoemen. Ik dacht eerst aan de uitslagenavond op 19 maart 2014 toen D66 als grootste winnaar uit de verkiezingen kwam en D66 nam haar verantwoordelijkheid. Maar waar ik echt trots op ben voorzitter, is dat D66 in een coalitie zit die burgerparticipatie hoog in het vaandel heeft. Hierbij denk ik terug aan mEde maken, proces rondom de keuze van de AZC locaties, het OLT, de cultuur nota, oprichting van het cultuur fonds, herontwikkeling van het Marktplein, visie Ede Centrum en nog vele andere voorbeelden.

Ook de samenwerking met inwoners en maatschappelijke partners voor het vormen van een inclusieve samenleving die alle mensen ruimte en toegang biedt, waardoor specifieke maatregelen voor mensen met een beperking niet meer nodig zijn. Het project Ede Inclusief is daar een goed voorbeeld voor.

Het neerzetten van het merk FoodValley was belangrijke speerpunt uit het convenant. Je zou kunnen denken dat het ons gelukt is nu Hans Spitsbaard de Heel-Holland-Bakt-prijs heeft gewonnen. Maar voorzitter, FoodValley is inmiddels zo’n bekend merk geworden dat National Geographic in de september editie van dit jaar ruim aandacht besteedde aan FoodValley in een artikel met de titel ‘This Tiny Country Feeds the World’. We hebben ingezet in ontwikkeling van een krachtige KennisAs Ede-Wageningen, intensiveren van de samenwerking met WUR en realisatie van het WFC.

Voorzitter, onze inzet was óók grondige herziening en aanpassing van het grondbeleid en de woonvisie. Ruim 60% van onze gronden zijn deels afgewaardeerd en deels herbepaald. De effecten daarvan zien we terug in de verkoop van gronden op de kazernes, BT A12, het Laar en de Vallei. Onze aandacht voor de wachtlijsten is ook beantwoord met het toevoegen van 400 goedkope huurwoningen in de woonvisie.

Voorzitter, D66 vroeg aandacht voor de situatie van Ede Centrum. Er zijn grote stappen gezet en er is flink geïnvesteerd in het Centrum zoals vergroening van winkelstraten, betere samenwerking met SBE en inmiddels 1,5 miljoen om eindelijk het Marktplein aan te pakken. We zijn ook benieuwd naar de plannen rondom verhuizing van Cultura naar het oude V&D-pand. De inspanningen in het verleden om de leegstand in het Centrum terug te dringen door verminderen van winkeloppervlakte leverde weinig op. Het is goed dat het college dit probleem eindelijk aanpakt.
Voorzitter, waar geen last is van leegloop is bij AH XL. D66 is blij met de zondag openstelling met respect voor de mening van de inwoners van Ede Stad en de buitendorpen.

Als onderwijs partij, zijn we ook blij met extra inzet op Leerplicht. De verbinding tussen leerplicht, onderwijs en jeugdzorg kan het aantal thuiszitters sterk verminderen. De kans op schooluitval wordt hiermee verkleind.

Voorzitter, als liberale partij zijn we blij met het verlagen van de lastendruk voor onze inwoners. Deze periode is het de raad gelukt om de hondenbelasting flink te verlagen, de OZB met 1,5 miljoen te korten, en de id-kaarten voor 40% goedkoper te maken.

Maar voorzitter er waren ook onderwerpen waarvoor we weinig steun kregen in de raad. Het coffeeshop beleid van de gemeente Ede is niet meer van deze tijd. Ede kent weinig coffeeshops, maar veel drugsoverlast. Met de gereguleerde wietteelt zet je de illegale straatdealers buitenspel, kun je erop toezien dat het THC-gehalte niet gevaarlijk hoog wordt en maak je de drempel naar harddrugsgebruik groter. Verder is de Homo-ontmoetingsplaats (HOP) Ginkelse Zand door de vorige burgemeester dicht gedaan en tot de dag van vandaag zonder alternatief voor de gewone normale Nederlanders die gebruik maakten van deze HOP. We hopen dat de nieuwe burgemeester bereid is om met de raad een alternatief te bieden voor deze groep. En dat wij geen nieuwe dieptepunten meer bereiken zoals we toen, anno2016 discussie moesten voeren over het hijsen van de regenboogvlag op de coming out day.

Voorzitter, we hebben nu na 7 maanden een ambitieus kabinet met veel ruimte voor lokale overheden om grote maatschappelijke uitdagingen rondom zorg, klimaat en arbeidsmarkt aan te pakken. Daarom hebben we ook een wensenlijst die we graag aan het college willen geven.
Als democraten zien wij natuurlijk erg uit naar het Feest der Democratie. Om tot goede verkiezingen te komen, heeft D66 bij de perspectiefnota een motie ingediend om te onderzoeken hoe de lokale media hierbij ondersteund kunnen worden. Hoe staat het met de uitvoering van die motie?

Voorzitter, de zorgkosten zijn erg hoog voor veel mensen. Voor de echte minima worden deze kosten voor een groot deel gecompenseerd door de steeds stijgende zorgtoeslag. Als mensen echter iets meer gaan verdienen, moeten zij deze kosten wel zelf dragen. Nu de eigenbijdragesystematiek in het Regeerakkoord op de schop gaat, zijn we benieuwd naar de mening van de raad en college om de eigen bijdrage hoger vast te stellen en deze middelen aan te wenden om de collectieve ziektekostenverzekering, waarbij eigen betalingen meeverzekerd zijn, uit te breiden naar 150% minimumloon.

Bij de actualisaties zien we weer forse meevallers en tegenvallers bij het sociaal domein. Het gaat hier om een groot deel van onze begroting, waarover we merken dat we erg weinig sturing hebben. De mee- en tegenvallers komen ons meestal na afloop aanwaaien zonder duidelijke reden. D66 wil meer financiële sturing, zodat we als raad beter weten waar precies het geld heen gaat en wat de trends zijn.
De 1,5 miljoen euro lastenverlichting via de OZB is een tijdelijke omdat de precarioheffing ook tijdelijk is. We dachten dat de precarioheffing zou worden afgeschaft en het gemeentelijk belastingen op de schop zouden gaan. Dat is nog niet gebeurd en daarmee zou de OZB na 2018 opeens weer flink gaan stijgen. Wat vindt het college en raad om de lastenverlichting voor het laatste jaar, 2018 uit te smeren over een langere tijd?

Basis op orde is een belangrijke speerpunt uit het convenant. De kwaliteit van paden en wegen heeft onze aandacht nodig, vooral voor de geleverde kwaliteit door externe partijen. Onze motie van vorig jaar voor een jaarlijkse management rapportage over de gemeten kwaliteit is nog niet gereed. In de programmabegroting staat dat de gemeente pas vanaf dit jaar het complete areaal inspecteert. De vraag is of het gebrek aan meetresultaten uit vorige jaren het uitblijven van de toegezegde rapportage verklaart?

Het regeerakkoord biedt niet alleen mogelijkheden om de doelen van het klimaatakkoord van Parijs te behalen maar die geeft ook verplichtingen aan voor de lokale overheden. Ede is goed op weg maar wat D66 betreft mag het sneller en concreter. D66 is van mening dat voor lange termijn de aardwarmte onderzocht moet worden. Daarnaast is de overbelasting van energienet over een paar jaar een groot probleem. Kan het college de mogelijkheden van aardwarmte, de belasting van het energienet, en de mogelijkheid om de bestaande bouw gasloos te maken onderzoeken en voor de perspectiefnota rapporteren aan de raad?

D66 zou graag in het plan voor de openbare verlichting concrete doelstelling zien om bijvoorbeeld in 4 jaar helemaal over te gaan naar LED of andere energie besparende technologieën en te kijken naar mogelijkheden om het licht alleen volop te laten branden als daar inderdaad vraag naar is.

Voor Werkkracht BV is voorzitter, de kwalitatief goede gouvernance en zeggenschap essentieel. De aard en omvang van de taken die worden in- en of uitbesteed tussen gemeente en het overheidsbedrijf, zijn op dit moment nog onderwerp van gesprek. We willen dat de raad daar meer zicht op krijgt in 2017. D66 wil dat bij het in- en uitbesteden goed gekeken wordt naar deskundigheid en expertise van een partner ten behoeve van een bepaalde doelgroep.

Het Regeerakkoord refereert ook aan gemeentelijke experimenten om werkmogelijkheden te bieden voor aspirant-statushouders. Dat is volgens D66 ontzettend belangrijk om nieuwe Nederlanders vanaf dag één betrokken te laten zijn in de samenleving en te laten integreren. In hoeverre doet de gemeente Ede hieraan en zouden we hier meer mee kunnen doen?

Voorzitter, dit zal mijn laatste algemene beschouwingen zijn in deze raad, maar we hebben met de raad en het college nog 5 maanden de tijd om aan de slag te gaan met het wensenlijstje van D66.